W & W
Tussen waan en werkelijkheid. Een mogelijke optie wanneer je verslingerd raakt in een boek dat op een bijkans recalcitrante manier een werkelijkheid schetst waarbij ontwikkelingen op het gebied van het manipuleren van een bevolking een zodanige rol gaan spelen, dat het niet mogelijk is om de waan van de werkelijkheid te onderscheiden. En als een schrijver in staat is om daar vele bladzijden mee te vullen bestaat de kans dat je verdwaalt in de door hem geschapen wereld. Waarbij leugen en bedrog een belangrijke rol gaan spelen en het spel dat hij beschrijft je als het ware in die waan weet te betrekken. Je moet even met je hoofd gaan schudden om het verhaal dat zich in mijn hoofd afspeelt, van je af te slaan. Nu is het wel zo dat juist door het lezen van zo’n boek je verdwaalt in het brein van die schrijver. Waarbij onbepaalde koppelingen niet uit te sluiten zijn en wanneer een vorm van een duistere macht bezit neemt van de personen die een rol gaan spelen, dan schiet niet alleen de werkelijkheid tekort maar ook de waan. Geregeld is het in het dagelijks leven zo dat we in een rol spelen. We ons beter voordoen dan we zijn of dat we denken te weten wat de ander van ons denkt. We vullen heel graag in wat we zelf van de ander verwachten, weten het over het algemeen beter dan de gemiddelde mens of doen ons beter voor dan we ons voelen.
Dat neemt niet weg dat een bepaalde vorm van vervreemding ook een ding is waar we mee om dienen te gaan!
Mijn boek is niet Reve’s: Het Boek Van Violet En Dood. Het boek dat volgens de schrijver ‘alle andere boeken overbodig maakt’.
Het is ‘Kamertjeszonde’, van Herman Heijermans uit 1898.
Een boek dat ik enige tijd geleden van een lieve vriendin ontving omdat het ‘wel bij jou past.’
Ademloos uitgelezen.
Een recentie uit die periode:
‘Om het maar ineens te zeggen, schaamteloozer boek ken ik in onze geheele literatuur niet, schaamteloos de inkleding, vooral de moraal.
Van sommige scenes walgde ik werkelijk. U laat uw personen om het hardst vloeken, godslasteren, moraal ontkennen – kortom ik vind uw boek een slecht, een verderfelijk boek, waarvan de uitgave bij de wet verboden moest worden.’
Nu weet ik wel dat voor veel mensen kamertjeszonden een keur van teleurstellingen kan gaan bieden, dat wil niet zeggen dat Heijermans zijn tijd ver vooruti was. Want de deugd is niet bij iedereen te vinden i.t.t. de ondeugden die voldoende voorhanden zijn. Dat zorgt er vaak voor dat een blos op de wangen verschijnt, of dat het schaamrood op de kaken menig voorhoofd van zweer weet te voorzien. Of wat te denken van de verhalen van Paul Rodenko, die ook niet schroomde om zijn bewerking van een 1000 en een nacht, de spanning wist te laten stijgen. Dan valt een playboy als het ware in het niet!