Ter overdenking…

Het zijn natuurlijk niet de eersten en de besten die zich over de menselijke geest gebogen hebben. Niet alleen dat die geest altijd wel iets eigens zal hebben, gaat in diezelfde geest veel schuil. Waar ooit beweerd werd dat de gedachten als een van weinige dingen zijn die zich in alle vrijheid mogen koesteren, is het van belang dat een mate van openhartigheid niet altijd op prijs wordt gesteld. Dat achter het masker wat het individu kenmerkt, zich een aantal linies kunnen voordoen ter voorkoming van een ‘door de mand’ te kunnen vallen. Neem nu het fenomeen van verdringing. Doen alsof een sfeer, een neiging, een verlangen, een afkeer, in het algemeen een ervaring of een beleving niet bestaat of niet heeft bestaan. Tot schier volledige onbewustheid. Daar stelt men zo wat. Het heeft veel weg van loochenen waarbij het bewustzijn op verschillende niveau’s in stelling wordt gebracht. Hetgeen dan weer zou kunnen neigen naar liegen, terwijl juist het liegen zich op dat andere niveau kan voordoen. Een vergelijk met die leugen om bestwil, waarbij willens en wetens de ander op een dwaalspoor wordt gebracht.
Of omkering in het tegendeel. Een neiging of instelling camoufleren door deze in het tegendeel te veranderen. Als voorbeeld kan dan gedacht worden aan een persoon die in wezen agressief is, maar zich zeer voorkomend en teerhartig voordoet.
Wat te denken van een identificatie” Vereenzelviging met iemand anders, om diens leven te leven, ter vermijding van het eigen weinig werkelijke, weinig overtuigende, weinig leefbare bestaan.
Dat spreekt mij wel aan! Al was het alleen maar vanwege mij fotografische uitstapjes. Waar voorheen een enkeling zijn visie op zaken wist vast te leggen, is momenteel iedereen wel in het bezit van niet alleen een camera, maar ook nog eens de ‘kick en klick van de blik’. Wij worden nu eenmaal overspoeld met auditieve en visuele informatie. En om daar enige orde in te gaan scheppen kan het van belang zijn om een enkeling uit het totaal de veelheid uit te gaan pikken. Neem nu, bijvoorbeeld,Andreas Gursky. De man die in staat is om met een beperkt aantal foto’s (zo’n 6 op jaarbasis) een tiental afdrukken het levenslicht te bieden en daar zijn bestaan op weet te baseren. Andreas die een staf aan medewerkers aan zich heeft weten te binden, waarbij de beeldvuller, een zeer belangrijke rol is gaan spelen. Misschien is beeldvuller niet het juiste woord, geeft beeldbewerker meer aan welke kwaliteiten deze man tot zijn beschikking heeft.
Neem nu Rhein II. Een oplage van 10 exemplaren, waarbij een bedrag van ruim 3 miljoen euro gemoeid is. Voor een enkel exemplaar nota bene! Ik geef het je te doen. Hij heeft het gedaan. Het is, zoals Henk van Dijkhuizen al eens heeft opgemerkt, het nadoen van alles. Alles is nu eenmaal al eens gedaan. Waardoor een zekere uniciteit verloren dreigt te gaan. Maar ook dit is niet geheel en al in overeenstemming met de realiteit. Ik spreek bewust van realiteit en absoluut niet van de waarheid. Want waarheid is een abstractie waar ik me liever niet aan waag.
Neen, dit keer blijf ik wat hangen in mijn neurotische defensies. Want ook ik maak mij hieraan schuldig. Ik probeer dit keer niet zo zeer in de spiegel van mijn ziel te kijken, hoewel ik dat, aan de andere kant, wel aantrekkelijk vind. Zo blijf ik wat hangen, zowel tussen het een als het ander. Niet zozeer ter verhoging van mijn weerbaarheid, voor wat dat ook moge zijn, maar meer vanwege. Ja, vanwege wat eigenlijk. Mijn gedachten die ik even de ruimte geef”! Misschien wel. Maar gelijktijdig heb ik de neiging om dit gegeven glashard te gaan ontkennen. Hetgeen ik dan bij deze doe!