Majesteitsdag

Duin en Bosch: ‘een wereld op zich.’
“Als je een blindedarmoperatie hebt ondergaan, informeert iedereen belangstellend hoe het nou met je is. Maar als je in een psychiatrisch ziekenhuis hebt gezeten, gaat men je liever uit de weg”.
Een herkenbare omschrijving” Welzeker! Wat dat betreft is er, in vergelijking met dinsdag18 oktober 1988, nog weinig nieuws te melden. Zelfs de omschrijving niet. Je ligt in een Algemeen Ziekenhuis en je zit in een Gesticht.
Sonja de Jong liep een dagje mee en schreef haar wetenswaardigheden onder de noemer een ‘Dagje Anders’ voor het grote publiek op. Niet eerder dan dat zij goedkeuring had gekregen van de tekst van stafleden en bewoners. “En geen foto’s van bewoners, want die zitten hier tenslotte niet als bezienswaardigheid.”


iGer.nl
In 1909 telt het terrein zes paviljoens (Mannen I, II en III, Vrouwen I, II en III) en het A(dministratie)-gebouw, waarin onder andere de Directie zetelt. De paviljoens zijn hoge, holle gebouwen, waar de bewoners in grote slaapzalen en gemeenschappelijke woonkamers geen enkele privacy kennen. Mannen en vrouwen strikt gescheiden, personeel in lange, strenge uniformen, een atmosfeer van kille onpersoonlijkheid. Het ziekenhuis van vandaag biedt een heel andere aanblik. Tussen de vele bomen en struiken zijn kleine, lage gebouwen verrezen. “Ook in de aanpak is wel het een en ander veranderd,” heeft Jan Nijhof, hoofd verplegingsdienst, mij tijdens een eerder gesprek al verteld. “De laatste jaren komt men steeds meer terug van de grootschalige aanpak, die jarenlang als normaal gezien werd. De benadering wordt individueler. Iedere bewoner krijgt nu een eigen vaste verpleegkundige aangewezen, bij wie man altijd kan aankloppen. Men leeft in kleine groepjes en er wordt, binnen de financiële mogelijkheden, alles aan gedaan om iemand zoveel mogelijk privacy te bieden.”
Eén probleem doet zich echter de laatste jaren steeds sterker voelen: een tekort aan gekwalificeerd personeel. “Dat heeft enerzijds natuurlijk te maken met de bezuinigingen waaraan ook wij helaas niet ontkomen”, geeft Nijhof grif toe.”Maar dar komt nog een aspect bij. Het aantal jongeren in ons land neemt af en daarmee zien wij ook de stroom leerlingverpleegkundigen verminderen. Het is sinds kort noodzakelijk om op scholen en arbeidsbureaus echt actief te werven om aan mensen te komen. En die ontwikkeling zet zich onherroepelijk voort, waardoor in de jaren negentig wel eens een chronisch tekort aan B ( = psychiatrisch) verpleegkundigen zou kunnen ontstaan.”


iGer.nl
Jaarlijks beginnen zo’n 70 jonge mensen aan de bijna 3,5 jaar durende interne opleiding in het ziekenhuis. Maar om de opleiding ook met een diploma af te ronden, moet je zeer gemotiveerd zijn. Jongeren die zich aanmelden worden eerst in een aantal gesprekken terdege aan de tand gevoeld. Drie van de vier vallen daarbij meteen af. Van de rest zal nog ongeveer de helft verdwijnen voordat het begeerde papiertje in ontvangst genomen kan worden.
En van die rest is een bepaald deel waarschijnlijk nog steeds werkzaam. Werkzaam in de psychiatrie of daaraan verwante delen. Ondanks het feit dat we langzaam weer terug gaan naar het oude. Het bekende. De noemer er anders komt uit te zien. De opleiding in zekere zin een behoorlijke verschraling heeft ondergaan. Het het werken er niet makkelijker op heeft gemaakt. En waar we, aan de vooravond van ernstige bezuinigingsrondes, moeten opmaken voor een toename van zeer ernstig zieke, gestoorde medemensen. Waar ik mijn hart voor vasthoud. En ongetwijfeld nog meer anderen met mij…


iGer.nl
morgen laat ik mijn oud collega Coulier aan het woord komen. Zowaar! Waar hij zijn toenmalige inzichten vandaan haalde…